Cruceiro da Illa do Rato

Cruceiro de tipo de crucifixo, sen base e cun pedestal cúbico chafranado. Sobre un penedo enfesto, situado na parte máis meridional deste pequeno illote que se acha inmediato á ponte de Catoira, colocouse un cruceiro co Santo Cristo mirando cara a canle principal do río. A base que mantén ergueito o varal é cúbica, coas arestas rebaixadas. Columna, primeiramente, rectangular no seu primeiro cuarto e logo octogonal. Vai afinándose a medida que se eleva. Amosa por diante unha figuriña coa cabeza rota de Santiago Apóstolo. Capitel de catro lados con cruces de Santiago no centro de cada un afastadas por espirais.

Soporta unha cruz rectangular que amosa por diante un Cristo de tres cravos, baixo INRI, cos brazos con pouco ángulo, mans pechadas, o nó do pano á súa dereita e o pé dereito por riba do esquerdo. Mira á fronte, cara a canle principal do río. Por detrás amosa a figura de María de pé, pousada sobre cuncha de vieira. Foi doado por Manuel Domínguez López, propietario da empresa local Cerámica Domínguez del Noroeste, S.A., máis coñecido localmente por Cedonosa.

O Pai Sarmiento, na viaxe que fixo a Galicia no ano 1745 escribe: "Un poco más al oriente se descubre en medio de la ría una como isletica, peñón, o cúmulo de peñones que llaman Castrivello y pudo haber tenido alguna fortificación”.